Afera wizowa. Miażdżący raport NIK dla rządu PiS – wieku, kto odpowie za handel wizami

Najnowsze informacje dotyczące afery wizowej, które ujawnia Gazeta Wyborcza, wskazują na niepokojące praktyki związane z wydawaniem wiz dla obywateli państw muzułmańskich i afrykańskich. Według raportu Najwyższej Izby Kontroli (NIK), w ciągu ostatnich lat wydano aż 366 tysięcy wiz dla osób z tych regionów. Problem w tym, że wiele z nich mogło być przyznawanych bez odpowiedniej weryfikacji, a co gorsza, pod naciskiem polityków Prawa i Sprawiedliwości (PiS).

Afera wizowa, która od dłuższego czasu budzi kontrowersje w polskich mediach, dotyczy nieprawidłowości w procesie wydawania wiz w polskich konsulatach na całym świecie.

Najwyższa Izba Kontroli (NIK) opublikowała raport, który rzuca światło na poważne nieprawidłowości w działaniach Ministerstwa Spraw Zagranicznych (MSZ) związanych z nadzorem nad procedurami wizowymi w polskich konsulatach. Jak donosi Gazeta Wyborcza (GW), powołując się na raport NIK, działania MSZ w tym zakresie były niezgodne z prawem, niecelowe i nierzetelne, co miało prowadzić do niegospodarnego rozdysponowania środków publicznych.

Raport NIK wskazuje na liczne uchybienia w nadzorze nad tzw. komponentem wizowym działalności konsularnej, czyli procesem wydawania wiz w polskich placówkach dyplomatycznych na całym świecie. Jak zaznacza NIK, MSZ, odpowiedzialne za zarządzanie i kontrolę nad tym procesem, nie spełniło swoich obowiązków, działając w sposób sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa.

Zgodnie z ustaleniami Najwyższej Izby Kontroli (NIK), winę za nieprawidłowości związane z wydawaniem wiz, w szczególności dla obywateli krajów muzułmańskich i afrykańskich, ponosi czterech ministrów spraw zagranicznych z nadania Prawa i Sprawiedliwości: Witold Waszczykowski, Jacek Czaputowicz, Zbigniew Rau oraz Szymon Szynkowski vel Sęk. NIK w swoim najnowszym raporcie, po przeprowadzonej kontroli w Ministerstwie Spraw Zagranicznych (MSZ), potwierdziła ogromną skalę nieprawidłowości w procesie wydawania wiz, co doprowadziło do poważnych konsekwencji politycznych i prawnych.

Kontrolerzy NIK jednoznacznie wskazali, że do nieprawidłowości doszło w okresie, kiedy na czele MSZ stali kolejno: Witold Waszczykowski, Jacek Czaputowicz, Zbigniew Rau oraz Szymon Szynkowski vel Sęk. Co istotne, Szynkowski vel Sęk, który pełnił funkcję ministra spraw zagranicznych jedynie przez dwa tygodnie na przełomie listopada i grudnia 2023 roku, również został objęty odpowiedzialnością za działania resortu, chociaż jego rola w całej sprawie była krótkotrwała.

Wszyscy czterej ministrowie byli powiązani z Prawem i Sprawiedliwością, co sprawia, że sprawa ma wyraźny polityczny wymiar. Zarzuty dotyczą braku odpowiedniego nadzoru nad procesem wydawania wiz, co mogło skutkować omijaniem obowiązujących procedur oraz brakiem należytej weryfikacji wniosków wizowych.

Z raportu NIK wynika, że w latach objętych kontrolą wydano łącznie 366 551 wiz dla obywateli krajów muzułmańskich i afrykańskich, z czego blisko 174 tys. zostało przyznanych w okresie od stycznia 2021 roku do czerwca 2023 roku. Nieprawidłowości w tej kwestii obejmują m.in. przyspieszanie procesów wizowych oraz brak weryfikacji dokumentów, co mogło prowadzić do zagrożeń dla bezpieczeństwa narodowego Polski i całej Unii Europejskiej.

Obywatele tych krajów ubiegali się o wizy w polskich konsulatach na całym świecie, a według NIK, wiele z tych wiz zostało wydanych bez przeprowadzenia odpowiednich procedur kontrolnych. Raport podkreśla, że ten problem nie dotyczył tylko jednej placówki konsularnej, ale miał szeroki zasięg, obejmując różne regiony świata.