Ukraińcy bez leczenia. Polacy zebrali ponad milion na błąd państwa

Prezeska PFM Agnieszka Kosowicz mówi wprost — to nie jest sukces organizacji pozarządowych. To dowód na to, że państwo popełniło poważny błąd.

Kosowicz w rozmowie z PAP opisuje rzeczywistość, której nikt przed wprowadzeniem nowych przepisów nie policzył ani nie przeanalizował. Wśród ukraińskich seniorów w Polsce wyróżnia trzy grupy — każda z własnym, odrębnym problemem. Pierwsza to osoby, które uzyskały prawo do polskiej emerytury. Mogą się leczyć, ale nie mają prawa do pomocy mieszkaniowej.

Druga grupa mieszka w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania i teoretycznie powinna mieć dostęp do opieki zdrowotnej. W praktyce musi za każdym razem udowadniać swoje prawo do leczenia, a niektóre urzędy po prostu odmawiają wystawiania wymaganych zaświadczeń. Trzecia — może najtragiczniejsza — to seniorzy poza ośrodkami, bez ubezpieczenia i bez środków na życie.

Utrata zasiłku oznacza dla nich często niemożność opłacenia zakwaterowania i powrót do zależności od państwowej pomocy społecznej.

Kosowicz nie zostawia suchej nitki na procesie legislacyjnym, który doprowadził do obecnej sytuacji.

Wskazuje, że organizacje pozarządowe już w sierpniu ubiegłego roku alarmowały rząd i prosiły o dane dotyczące liczby osób wymagających wsparcia. Spotkania z przedstawicielami ministerstw i pełnomocnikiem do spraw osób niepełnosprawnych niczego nie zmieniły.

Danych nie zebrano, analizy nie przeprowadzono. Ministerstwa, NFZ i ośrodki nie dostały czasu na przygotowanie się do nowych realiów. Efektem są przepisy pełne luk — na przykład dodatkowa opłata za ubezpieczenie zdrowotne sięgająca 18 tysięcy złotych, którą muszą zapłacić osoby chcące samodzielnie przystąpić do systemu.

Ministerstwo Zdrowia wydało co prawda rekomendacje, by zwalniać Ukraińców z tej opłaty, ale jak przyznaje Kosowicz — „nie są one wszędzie stosowane."

Zbiórka zebrała imponującą kwotę, ale Kosowicz nie ma złudzeń co do jej wystarczalności. Organizacja nie zna nawet pełnej skali potrzeb — dopiero teraz, rozmawiając z blisko sześćdziesięcioma organizacjami pomocowymi, PFM stara się ustalić, kto i jakiego wsparcia wymaga najpilniej.

Mimo to nie traci nadziei, że skala społecznej reakcji coś zmieni.

Za tymi słowami kryje się coś więcej niż apel o korektę przepisów. To pytanie o to, jakim państwem chcemy być wobec ludzi, którzy uciekli przed wojną i znaleźli się pod naszą opieką.