Rekord polskiej transplantologii. W 2025 r. przeszczepiono prawie 2300 narządów

To już drugi rok z rzędu, kiedy liczba transplantacji w Polsce przekroczyła granicę 2 tys. Po raz pierwszy udało się to w 2024 roku — wtedy przeszczepiono 2 197 narządów, które trafiły do 2 151 osób.

Różnica pomiędzy liczbą narządów a liczbą biorców wynika z tego, że część pacjentów wymagała transplantacji wielonarządowych.

W 2025 roku wykonano m.in. przeszczepy łączone:

• nerka i trzustka – 25 pacjentów,

• nerka i wątroba – 12 pacjentów,

• nerka i serce – 5 pacjentów,

• pojedyncze przypadki: wątroba z płucem oraz serce z płucem.

  Reklama

To pokazuje, że polskie ośrodki coraz częściej wykonują bardziej złożone i wymagające procedury.

Coraz więcej zgłoszeń dawców — klucz do rekordów

Za rosnącą liczbą zabiegów stoi przede wszystkim większa liczba szpitali, które zgłaszają potencjalnych dawców. W 2025 roku wydarzyło się coś przełomowego: po raz pierwszy liczba zgłoszonych potencjalnych dawców przekroczyła tysiąc i wyniosła 1 021.

Z tej liczby 781 osób zostało zakwalifikowanych jako dawcy rzeczywiści, jednak nie wszyscy zgłoszeni mogli ostatecznie zostać dawcami, co tłumaczy różnicę w statystykach. Widać też, jak duży postęp nastąpił w ciągu kilku lat. Dla porównania w 2022 roku odnotowano 640 zgłoszeń potencjalnych dawców, 445 dawców rzeczywistych oraz 1 402 przeszczepione narządy.

W ocenie środowiska medycznego ważną rolę odgrywa w tym system koordynatorów wojewódzkich ds. transplantacji, którzy wspierają szpitale w organizacji procedur i kontaktach z rodzinami.

Jakie narządy przeszczepia się w Polsce najczęściej?

Najwięcej transplantacji w Polsce wciąż dotyczy nerek — podobnie jak w poprzednich latach. Dane za 2025 rok pokazują następujący rozkład:

• nerki: 1 227,

• wątroby: 671,

• serca: 169,

• płuc: 133.

Jednocześnie „Poltransplant” zwraca uwagę, że od lat utrzymuje się stabilny wzrost liczby przeszczepów wątroby, a także rośnie skala transplantacji płuc, które w Polsce jeszcze kilkanaście lat temu były zabiegami wykonywanymi sporadycznie.

Rekord w przeszczepach tkanek oka

Oprócz narządów wewnętrznych w 2025 r. wykonano także aż 1 654 przeszczepy tkanek oka. Dla porównania — rok wcześniej było ich 1 513. To szczególnie ważne w kontekście dużej liczby pacjentów oczekujących na tego typu zabiegi.

W przeciwieństwie do rosnących wyników w transplantacjach od zmarłych dawców, przeszczepy od żywych dawców nadal pozostają w Polsce rzadkością. Ten segment to nieco ponad 5 proc. wszystkich transplantacji, co jest wynikiem znacznie niższym niż w wielu krajach europejskich.

W 2025 r. w Polsce wykonano:

• 69 przeszczepów nerki od żywego dawcy,

• 37 przeszczepów fragmentu wątroby od żywego dawcy.

Eksperci przypominają, że przeszczepy rodzinne mają duże znaczenie, bo narządy od żywych dawców zwykle funkcjonują dłużej w organizmie biorcy. W przypadku nerki średni czas działania jest szacowany na ok. 15 lat, czyli około 5 lat dłużej niż po przeszczepie od dawcy zmarłego.

Ilu pacjentów czeka na narząd?

Na koniec 2025 roku skala oczekiwania na transplantacje utrzymywała się na podobnym poziomie jak w poprzednich latach. Najwięcej osób wciąż czeka na nerkę — około 1 tys. pacjentów.

Duża jest również kolejka do transplantacji tkanek oka — w grudniu 2025 roku było to 3 433 pacjentów.